Spotkanie Podzespołu ds. dzieci i młodzieży przy Radzie ds. rozwiązywania problemu bezdomności w Łodzi – 9 marca 2026.
Z poczuciem odpowiedzialności i wyróżnienia przyjęliśmy rolę współgospodarza marcowego spotkania Podzespołu ds. dzieci i młodzieży przy Radzie ds. rozwiązywania problemu bezdomności w Łodzi. W dniu 9 marca, wraz z przedstawicielami Łódzkiej Fundacji „Trampolina”, gościliśmy w naszej siedzibie „empaTiA” przedstawicieli miejscowych instytucji i organizacji wspierających młodzież oraz młodych dorosłych w kryzysie.
Naszą społeczność reprezentował silny zespół w składzie: Ewelina Błachowicz, Sylwia Oset, Michał Awin oraz samorzecznicy: Magdalena Pawlak i Piotr „Kocur” Bartoszewicz, natomiast naszych partnerów Magdalena Jóźwiak – założycielka i prezeska Łódzkiej Fundacji „Trampolina”, oraz Weronika Grzegorczyk-Stempniewska.
Spotkanie obejmowało trzy główne bloki tematyczne, łączące prezentację potencjału i planowanych inicjatyw obu organizacji z ekspercką wiedzą na temat neuroróżnorodności.
📍 „empaTiA” – miejsce, które łączy
Pierwsza część spotkania poświęcona była charakterystyce działań obu organizacji, które dzielą wspólną przestrzeń w lokalu przy ul. Rewolucji 1905 r. 15. Omawiając profil działalności Fundacji „Trampolina” oraz Fundacji Autism Team, podkreślano, że model współdzielenia siedziby to przede wszystkim partnerstwo, które wzbogaca merytorycznie oba podmioty i pozwala na realizację wspólnych, ambitnych planów, tworząc unikalny system wsparcia dla młodych Łodzian i ich bliskich.
🧠 Spektrum autyzmu w kontekście kryzysu bezdomności
Druga część miała charakter edukacyjno-naukowy i była odpowiedzią na zapotrzebowanie zgłaszane wcześniej przez członków Podzespołu. Magdalena Pawlak przedstawiła najważniejsze zagadnienia dotyczące spektrum autyzmu z perspektywy samorzeczniczej, rozszerzając ją o stan aktualnych badań naukowych. Omówiła istotne aspekty funkcjonowania osób rozwijających się w spektrum autyzmu, uwzględniając wyzwania komunikacyjne oraz strategie przetrwania, takie jak maskowanie czy stimowanie, niezbędne do regulacji pracy układu nerwowego. Wyjaśniła także mechanizmy meltdownu i shutdownu jako skrajnie odmiennych reakcji na przeciążenie. Duże zainteresowanie uczestników wzbudziła nasza „Apteczka Pierwszej Pomocy Sensorycznej” – praktyczne narzędzie wspierające samoregulację.
Ważnym elementem wystąpienia było bezpośrednie odniesienie się do problematyki bezdomności wśród młodych osób w spektrum autyzmu. Bezdomność nie jest wynikiem samego autyzmu, ale następstwem barier systemowych i społecznych. Magdalena przybliżyła czynniki wpływające na znaczny wzrost ryzyka wystąpienia kryzysu u osób neuroróżnorodnych oraz rekomendacje wypracowane w Wielkiej Brytanii, gdzie korelacja między autyzmem a bezdomnością jest przedmiotem licznych analiz. W Polsce brakuje jeszcze statystyk i badań w tym obszarze, jednak skalę problemu potwierdzają nasze dane: obecnie wspieramy 11 młodych osób w spektrum (3 kobiety i 8 mężczyzn) doświadczających kryzysu bezdomności. W odpowiedzi na te realne potrzeby podjęliśmy działania legislacyjne, przygotowując projekt zmian w Ustawie z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej , nazywając ją „Ustawą Rene”.
🦊 Rene – case study
Ostatnia część spotkania skupiła się na ludzkim wymiarze pomocy. Kluczowym punktem było wystąpienie samorzecznika Piotra „Kocura” Bartoszewicza, który podzielił się osobistą historią relacji z rozwijającym się w spektrum autyzmu Rene –kolegą ze szkoły, który doświadczył kryzysu bezdomności. Piotr przybliżył uczestnikom, w jaki sposób środowisko młodych samorzeczników udziela oddolnego wsparcia w procesie wychodzenia z kryzysu, współpracując w tym zakresie m.in. z kadrą ekspercką Fundacji Autism Team.
Wątek ten stał się punktem wyjścia do dyskusji o konieczności zmian w systemie wsparcia. W oparciu o doświadczenia oraz rekomendacje wypracowane przede wszystkim w Wielkiej Brytanii podkreślono, że obecne ramy systemowe nie odpowiadają na potrzeby osób neuroróżnorodnych, w tym w spektrum autyzmu. Przez swój odmienny sposób funkcjonowania nie są one w stanie spełnić wymogów formalnych niezbędnych do uzyskania pomocy lub po prostu „gubią się” w lukach między różnymi instytucjami. Nasi przedstawiciele podkreślali przy tym, że aby nowy system był skuteczny i realnie odpowiadał na te wyzwania, niezbędne jest włączenie samorzeczników w prace nad jego projektowaniem – ich głos i unikalna perspektywa są niezbędne dla stworzenia rozwiązań pozbawionych dotychczasowych barier.
💛❤️ Serdecznie dziękujemy wszystkim uczestnikom za obecność, otwartość na trudne tematy oraz merytoryczny wkład w dyskusję. Wasze zaangażowanie i chęć zrozumienia specyfiki potrzeb osób w spektrum autyzmu dają realną nadzieję na wypracowanie lepszych standardów wsparcia w naszym mieście. Wierzymy, że to spotkanie to dopiero początek wspólnej drogi ku zmianom, które sprawią, że system pomocy stanie się bardziej dostępny.
